مسلمانان با دشمن نيرومندشان با پيروزى غير منتظره اى پايان گرفت ( 1 ) . تفسير : اكنون كه چگونگى غزوه بدر را به طور فشرده دانستيم به تفسير آيات سوره باز مىگرديم ، در نخستين آيه مورد بحث اشاره به وعده پيروزى اجمالى خداوند در جريان جنگ بدر شده ، و مىگويد : « به ياد بياوريد هنگامى را كه خداوند به شما وعده داد كه يكى از دو گروه ( كاروان تجارى قريش يا لشكر آنها ) در اختيار شما قرار خواهد گرفت » ( * ( وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللَّه إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّها لَكُمْ ) * ) اما شما براى پرهيز از دردسرهاى جنگ و تلفات و ناراحتيهاى ناشى از آن « دوست مىداشتيد كاروان در اختيارتان قرار بگيرد ، نه لشكر قريش » ( * ( وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ ) * ) . در روايات آمده است كه پيامبر ص به آنها فرمود : * ( إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ ) * لكم اما العير و اما النفير كه « عير » به معنى كاروان و « نفير » به معنى لشكر است ولى همانطور كه در آيه ملاحظه مىكنيد به جاى لشكر ، « * ( ذاتِ الشَّوْكَةِ ) * » و به جاى كاروان « * ( غَيْرَ ذاتِ الشَّوْكَةِ ) * » تعبير شده است . اين تعبير ، نكته لطيفى در بر دارد ، زيرا « شوكة » كه به معنى قدرت و شدت است در اصل از « شوك » به معنى « خار » گرفته شده ، سپس به سر نيزه‌هاى سربازان و بعد از آن به هر گونه اسلحه ، « شوكة » گفته شده ، و از آنجا كه سلاح نشانه قدرت و شدت است به هر گونه قدرت و شدت نيز ، شوكة اطلاق مىشود . بنا بر اين « ذات شوكة » به معنى سربازان مسلح ، و « غير ذات شوكة » به

--> ( 1 ) تفسير نور الثقلين جلد 2 از صفحه 121 تا 136 و مجمع البيان جلد 4 از صفحه 521 تا 523 ( باختصار و تلخيص و در پاره اى از موارد با توضيح ) .